Τρίτη, 15 Απριλίου 2014

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΑΛΙΑΡΤΟΥ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ
ΜΕ ΘΕΜΑ:

«Διαχείριση πολυπολιτισμικής σχολικής τάξης»

4ο ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: «Λογοτεχνία, εικαστικά και κινηματογράφος σε πολυπολιτισμικές μαθητικές τάξεις»
κ. Βλαστάρη Ειρήνη τ. Σχολική Σύμβουλος
 σε συνεργασία με τη Σχολική Σύμβουλο Α/θμιας Εκπ/σης 3ης περ. Ν. Βοιωτίας κ. Ζουγανέλη Άννα.

      Στα πλαίσια του 4ου εργαστηρίου η κ. Βλαστάρη αναφέρθηκε όσο πιο περιληπτικά γίνεται στον θεωρητικό άξονα που αφορούσε την ομαλή ένταξη των Ρομά στη σχολική τάξη μέσω της λογοτεχνίας, των εικαστικών και του κινηματογράφου. Μάθαμε τρόπους αξιοποίησης όλων αυτών των «εργαλείων» και καλές πρακτικές για δημιουργία ενταξιακού περιβάλλοντος σε πολυπολιτισμικά σχολεία.
      Στη συνέχεια χωριστήκαμε σε δύο ομάδες. Η κ. Βλαστάρη έδωσε από μία ιστορία σε κάθε ομάδα, την οποία θα έπρεπε να την παρουσιάσουμε στην άλλη ομάδα, όπως επιθυμούσαμε. Στην ομάδα μου δόθηκε το παρακάτω παραμύθι.

ΤΣΙΓΓΑΝΙΚΟ ΠΑΡΑΜΥΘΙ


 Ο μύθος σχετικά με τους ανθρώπους που μετατράπηκαν σε φίδια και πουλιά, είναι ένας μύθος που εξηγεί κάποιο ταμπού. Είναι απαγορευμένο για τους Τσιγγάνους να σκοτώσουν φίδια και πουλιά γιατί έτσι μπορεί να προκαλέσουν κακοτυχίες, αρρώστιες ακόμα και θάνατο.
Σ' αυτούς τους μύθους η ανθρώπινη ρίζα αυτών των πλασμάτων εξηγεί την απαγόρευση. Παρακάτω αναφέρεται μια από τις πολυάριθμες εκδοχές αυτού του μύθου:
Κάποτε υπήρχε ένας βασιλιάς. Είχε μια σύζυγο, τη βασίλισσα, κι ένα μοναχοπαίδι, τον γιο του, τον πρίγκιπα. Αλλά η βασίλισσα πέθανε νωρίς και άφησε το βασιλιά στη θλίψη και στο θρήνο που διήρκησε έναν ολόκληρο χρόνο. Ήταν ακριβώς μετά την ιεροτελεστία της ετήσιας γιορτής που ο βασιλιάς βγήκε από το πένθος του και παντρεύτηκε ξανά. Παντρεύτηκε μια χήρα, αριστοκρατικής καταγωγής. Ζούσαν ευτυχισμένα αλλά μια μέρα ο βασιλιάς πέθανε. Τότε, η βασίλισσα άρχισε τις προσπάθειες να πείσει το θετό γιο της να την παντρευτεί αλλά ο νεαρός βασιλιάς δεν ήθελε ούτε καν να το ακούσει αυτό. Τότε η θυμωμένη μητριά τού έκανε μάγια και σαν τιμωρία τον μετέτρεψε σε φίδι, το οποίο τριγυρνούσε για τρία καλοκαίρια και τρεις χειμώνες ανάμεσα σε απάτητα και αδιάβατα εδάφη, τρεφόταν με σκουλήκια και γενικά υπέφερε από πείνα. Όταν πέρασαν τα τρία χρόνια, ξανάγινε άνθρωπος. Όμως δεν επέστρεψε σπίτι επειδή φοβόταν ότι θα έπρεπε να παντρευτεί τη μητριά του ή ότι θα ξαναγινόταν φίδι. Έτσι λοιπόν, ξεκίνησε ένα ταξίδι και περιπλανήθηκε αρκετά εδώ κι εκεί μέχρι που έφτασε σε ένα άλλο βασίλειο. Εκεί γνώρισε το βασιλιά και έγινε φίλος του και έπειτα παντρεύτηκε την όμορφη κόρη του. Σύντομα κάνανε δυο παιδιά ένα αγόρι που του έδωσαν το όνομα Pujo (νεοσσός)και ένα κορίτσιπου του έδωσαντο όνομα  Luludai (λουλούδι). Η μητέρα των παιδιών του και σύζυγός του προσπάθησε να τον πείσει να επισκεφτούν την μητριά του, τη γιαγιά του Pujo και της Luludai. Ο νεαρός βασιλιάς δεν ήθελε, αλλά τελικά υποχώρησε διότι η γυναίκα του τού εξήγησε ότι η μητριά του μπορεί να είχε αλλάξει και να μη σκεφτόταν πλέον το γάμο και εξάλλου και τα παιδιά χρειαζόταν μια καλή γιαγιά. Στο τέλος, με τα πολλά ο βασιλιάς συμφώνησε να πάνε στο κάστρο της μητριάς αλλά αυτός δεν θα έμπαινε, θα περίμενε την γυναίκα του και τα παιδιά. Τους έβαλε να υποσχεθούν ότι δε θα έλεγαν τίποτε γι αυτόν και ότι δεν θα πρόδιδαν ότι θα τους περίμενε στο κοντινό δάσος, κι έτσι, ξεκίνησαν. Η μητριά άρχισε να κάνει διάφορες ερωτήσεις για το θετό της γιο, αλλά δε μπορούσε να μάθει τίποτα. Υποσχέθηκε στην εγγονή της ότι θα της έφερνε καταπληκτικά παιχνίδια αν της έλεγε πού βρίσκεται ο πατέρας της, διότι τον είχε επιθυμήσει πολύ. Το κοριτσάκι την εμπιστεύτηκε και της είπε την αλήθεια, βλέπετε δεν ήξερε ότι δεν πρέπει να λέμε την αλήθεια σε πονηρούς ανθρώπους. Τότε η μάγισσα γύρισε προς το δάσος και φώναξε: "κάποτε με μάγια έγινες φίδι για τρία χρόνια, τώρα σε καταριέμαι να μείνεις φίδι για όλη σου τη ζωή". Εκείνη τη στιγμή ο βασιλιάς που περίμενε στο δάσος, έγινε ένα μεγάλο φίδι και η άμαξα με τα άλογα έγιναν τρεις θάμνοι. Η μητέρα με τα δυο παιδιά της έφυγε τρέχοντας από το κάστρο αλλά όταν έφτασε στο δάσος αυτό που αντίκρισε ήταν ένα φίδι που βγήκε από το θάμνο και είπε το εξής: "είμαι ο άνδρας σου, ο πατέρας των παιδιών σου. Εσύ με έπεισες να έρθουμε εδώ. Σε καταριέμαι να γίνεις αμέσως ένα δηλητηριώδες φίδι. Όταν θα γεννάς παιδιά θα γεννιούνται από το λαιμό σου και μετά θα τα καταβροχθίζεις. Μόνο αυτά τα παιδιά σου θα μείνουν ζωντανά και δε θα μπορείς να τα καταβροχθίσεις". Και την ίδια στιγμή η γυναίκα του πρίγκιπα έγινε φίδι.
Όμως μάγεψε και τη κόρη του επειδή δεν κράτησε το μυστικό. Της μίλησε ως εξής: "θα γίνεις ένα πουλί χωρίς φωλιά και δε θα μπορείς να μεγαλώνεις τα παιδιά σου. Αυτά θα είναι άστεγα, θα είναι ξένα σαν τα ορφανά. Εκείνη τη στιγμή η Luludai έγινε ένας κούκος.
Κι έπειτα ο πρίγκιπας- φίδι απευθύνθηκε στο γιο του: "αν και το λάθος σου δεν είναι τόσο μεγάλο σαν της αδερφής σου, δεν μπόρεσες να την αποτρέψεις από τη προδοσία. Το όνομα σου είναι Pujo (νεοσσός), έτσι από τώρα και στο
εξής θα γίνεις ένας πραγματικός νεοσσός και αργότερα ένα μεγαλύτερο πουλί. Και με το κελάδημα σου θα φέρνεις χαρά στους ανθρώπους για τρεις μήνες το χρόνο.
Εκείνη τη στιγμή ο γιος του έγινε ένα αηδόνι. Έπειτα ο βασιλιάς- φίδι γλίστρησε κρυφά μέσα στο κάστρο και δάγκωσε τη μητριά του και αμέσως έγινε κουκουβάγια.

       Η παρουσίαση έγινε ως εξής:
Εποχή άνοιξη! «Ένας κούκος δε φέρνει την άνοιξη», αλλά αυτή η παροιμία μπορεί να γίνει μια καλή αρχή για να αναφερθούμε στους μαθητές μας στο παραπάνω παραμύθι.
Μιλάμε στα παιδιά για τον κούκο ότι είναι ένα πουλί στο μέγεθος του περιστεριού με σταχτογκρίζα πλάτη και λευκή κοιλιά με σκούρες ραβδώσεις. Κατά πάσα πιθανότητα θα το δείτε σαν μια σκούρα μορφή που πετάει αρκετά γρήγορα ανάμεσα σε χωράφια ή ανάμεσα σε δάση. Είναι ντροπαλός αλλά είναι πολύ πιθανόν να έχετε ακούσει το χαρακτηριστικό «κου-κου, κου-κου» που κάνει ο αρσενικός Κούκος όταν καλεί κάποιο θηλυκό. Τους επισημαίνουμε ότι οι Κούκοι δεν φτιάχνουν τις δικές τους φωλιές αλλά αφήνουν τα αυγά τους στις φωλιές άλλων πουλιών. Ο νεοσσός του Κούκου σκάει από το αυγό του πριν από τα μικρά του άλλου πουλιού που έχει φτιάξει την φωλιά, και πετάει έξω τα άλλα αυγά!
Με την ευκαιρία αυτή, ξεκινάμε κάπως έτσι:
«Ισινέ ντα νασινέ… ( Ήταν δεν ήτανε)» Έτσι αρχίζουν τα τσιγγάνικα παραμύθια. Αν στην τάξη μας υπάρχει παιδί Ρομά σίγουρα θα ενθουσιαστεί ακούγοντας τα ρομανί.
Αφηγούμαστε το «Τσιγγάνικο παραμύθι» με παραστατικό τρόπο κεντρίζοντας το ενδιαφέρον των παιδιών. Μπορούμε να έχουμε έρθει σε επαφή με τη γιαγιά ενός παιδιού Ρομά να μας επισκεφτεί στην τάξη και να αφηγηθεί στα παιδιά κι εκείνη το παραμύθι με το δικό της μοναδικό τρόπο. Τα παιδιά αρχίζουν να βλέπουν μια γιαγιά που μπορεί να είναι ντυμένη διαφορετικά από τις δικές τους γιαγιάδες αλλά δεν παύει να είναι μια γιαγιά που σαν όλες τις γιαγιάδες λέει παραμύθια. Το παιδί Ρομά νιώθει αυτοπεποίθηση και γίνεται πιο αποδεκτό από τα άλλα παιδιά.
Απόφαση: Το παραμύθι θα γίνει θεατρικό δρώμενο. Μοιράζονται οι ρόλοι και οι πρόβες ξεκινούν. Εκεί εμπλέκονται και οι δάσκαλοι άλλων ειδικοτήτων. Στην ώρα των τεχνικών με φτηνά υλικά φτιάχνουμε τα σκηνικά. Παρενθετικά αναφέρω ότι η κυρία Βλαστάρη μας μίλησε για έξυπνες και χαμηλού κόστους τεχνικές για σκηνικά. Ο θεατρολόγος μάς βοηθά στην όμορφη απόφαση που πήραμε όλοι από κοινού. Με το μουσικό διαλέγουμε τη μουσική που ταιριάζει στο παραμύθι μας. Οι γονείς μπορούν να βοηθήσουν στα κοστούμια των παιδιών που θα γίνουν γρήγορα χρησιμοποιώντας και παλιά ρούχα των παιδιών.
Έτσι λοιπόν η παράσταση αρχίζει …
Η συγκεκριμένη δουλειά μπορεί να ενταχθεί στα πολιτιστικά προγράμματα και χρονικά να ασχοληθούμε ένα τρίμηνο. Ξεκινάμε από κάτι μικρό ίσως από μια παντομίμα του παραμυθιού μέσα στην τάξη και …  όπου φτάσουμε. Επιδιώκουμε να γίνει αποδεκτή η διαφορετικότητα στα παιδιά και γενικότερα στις πληθυσμιακές ομάδες ώστε να αμβλύνονται οι τάσεις απομόνωσης. Το ταξίδι εξάλλου είναι το πιο σημαντικό, και όλοι το δικαιούμαστε…
                Με εκτίμηση Κίτσου Κων/να Δασκάλα του 2ου Δημ. Σχολ. Αλιάρτου



ΣΤΗΝ ΟΜΑΔΑ ΣΥΜΜΕΤΕΙΧΑΝ:
Δανιήλ Αγγελική , Βαξεβάνης Ευστράτιος, Κουμπατή Μαγδαληνή, Ραχιώτη Μαρία, Κόλλια Ευγενία, Σιδέρη Αικατερίνη, Μυριανίδου Ευθυμία, Δοδοντσή Ιωάννα, Μπεγλερίδης Νίκος, Καϊάφας Χρήστος. 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.